December 2018

 

 

Aflevering 138

Gevaarlijke klip
Bron: Nieuwe Harlinger Courant 1 februari 1918
Na vier jaren duisternis, kwam er licht op onze oude vuurtoren, en slingerden de vier stralen weer door de lucht, met verwondering aangestaard door de kleinen, die in grooten getale zich om den Brandaris opstelden en allerlei uitroepen deden, totdat ze dood verkleumd naar huis slenterden en de ouders vertelden van de wondere, vurige draaimolen. Ook tal van volwassenen stonden minuten lang te kijken en jongens, die hoopten op “buit” als de vogelenwereld op haar jaarlijkschen trek zich door vuurstralen aangetrokken tot bij het licht vertoonden en angstig schreeuwend weer voorwaarts spoedde. De groote trek is grootendeels voorbij anders was de eerste avond voor de vogels weer een moordavond geweest. Als de lucht betrokken en er mist of stofregen valt, is de Brandaris een gevaarlijke klip voor de vliegende wereld.

Reacties: 0
Beste abonnee, lieve lezer,

Voor u ziet u de allerlaatste aflevering van Friesland Zoals Het Was. Het is een dubbeldikke aflevering met diverse artikelen uit kranten van 110, 100, 90, 80, 70 en 60 jaar geleden.
Tresoar wenst u veel leesgenoegen!

Reacties: 0
Burgemeester jaagt vlam in vier krotwoningen
Bron: Het Vrije Volk, 9-12-1958
Op opzienbare wijze heeft het gemeentebestuur van Achtkarspelen maandagmiddag bewezen dat het in deze gemeente ernst is met de krotopruiming. Burgemeester H. van Ek stak namelijk een complex van vier krotwoningen van de gemeente in brand in het buurtschap De Bulten bij Harkema Opeinde.

Reacties: 0
Onrustige vluchtelingen
Bron: Nwe. Harl. Crt. 8 december 1918
Te Franeker, waar ongeveer een 150-tal Fransche vluchtelingen zijn ondergebracht, is het deze week vrij rumoerig geweest. Onder de vluchtelingen bevinden zich een paar lastige en gevaarlijke elementen, die de verleende gastvrijheid beloonden met opruiing tegen het vluchtelingencomité, politie en burgemeester, kortom alles wat Nederlandsch gezag was. De lastigen werd gesommeerd ten stadhuize te verschijnen, hetgeen werd geweigerd. Toen politie kwam om de rustverstoorders te halen, namen de vluchtelingen een dreigende houding aan en werd geweigerd de boosdoeners uit te leveren. Versterking van marechaussees, die met geweld wilden optreden – hetgeen door ’t comité werd voorkomen - had geen succes. De houding werd tartender. Een der ontevredenen wist zich telefonisch in verbinding te stellen met het Fransche consulaat te Groningen, dat spoedig ter plaatse was om een onderzoek in te stellen. Na inlichtingen heeft de consul den vluchtelingen een flinke berisping gegeven. De belhamels, drie mannen en een vrouw, zijn verwijderd en naar Zeist overgebracht.
Reacties: 0
Geleerd van de Belgen
Bron: Nwe. Harl. Crt. 11 december 1918
In Friesland worden tegenwoordig veel katten gemept. De velletjes worden duur betaald en het vleesch wordt gegeten. Men heeft dat van de Belgische vluchtelingen geleerd.
Reacties: 0
De Fransche vluchtelingen
Bron: Nwe Harl. Crt. 15 december 1918
In Harlingen maakt de jeugd het deze menschen bijzonder lastig. Bleef het aanvankelijk bij een najouwen van bonjour! bonjour! thans ontziet men zich niet ook tot handtastelijkheden over te gaan, waarbij men de lieden aan de kleren trekt of andere aardigheden bedenkt. Nu is ons door een commissielid medegedeeld, dat deze Franschen, behorende tot de gewone werkmansstand zich onderscheiden door beschaving en wellevendheid. Onder hen heerscht een toon van wellevendheid en beleefdheid, die bewondering afdwingt. Wij vragen nu maar, welken indruk moet dit optreden der jeugd maken? Bovendien zijn de Franschen een impulsief volk en dan ook hevig verontwaardigd bij dit optreden. Gisteren trachtte een Fransche vrouw een der belhamels te pakken te krijgen. Wij zijn ervan verzekerd dat hij er niet gemakkelijk van zou zijn afgekomen. Wij waarschuwen dan ook en wijzen ouders en voorbijgangers op hun plicht in dezen.
Reacties: 0
Zonder te weten neef en nicht geadopteerd
Bron: Leeuwarder Nieuwsblad 3 december 1938
De Duitsche Jodenvervolging heeft voor een Poolsch-Joodsche familie een onverwacht en wonderlijk gevolg gehad, blijkens een bericht in de Britsche pers. Dertig jaar geleden werden twee Joodsche broers bij een pogrom uit Polen verdreven. Een der broers ging naar Engeland, de andere vestigde zich in Duitschland. Gedurende den oorlog ging het contact tusschen hen verloren. Als herinnering bewaarde de man, die naar Engeland gekomen was, een familie-foto, waarop de beide broers met hun ouders voorkwamen. Dertig jaren verstreken. Toen vond een Jodenvervolging plaats in Duitschland. Opnieuw vluchtelingen, die veiliger oorden opzochten. De man, die zich in Engeland gevestigd had en daar ook was getrouwd, besloot een Joodsch vluchtelingetje te adopteren. In een der Londensche centra trof het echtpaar den kleinen zevenjarigen Hans aan, die zijn negenjarige zusje Ruth echter niet in de steek wilde laten. Ten slotte besloot het echtpaar dan beide kinderen maar aan te nemen. Hans en Ruth waren naar bed gebracht in hun nieuwe woning. Eensklaps weerklonk zacht gesnik uit de kamer, waar de kinderen lagen. Toen de pleegouders eens poolshoogte gingen nemen, huilde de jongen: “Hoe komt vaders portret op den schoorsteenmantel?” En Hans wees op het oude familieportret. De broer van het portret was de werkelijke vader van de kinderen. De man had zijn neef en nicht geadopteerd!
Reacties: 0
Gevangen op Vlieland
Bron: Leeuwarder Nieuwsblad 10 december 1938
Zooals een aantal dagen geleden is een aantal Duitsche vluchtelingen naar Vlieland overgebracht. Op het eiland heeft men een interneeringsgelegenheid voor minder gewenschte buitenlandsche vluchtelingen ingericht. In de loop van deze week zijn er zes reeds geruime tijd in ons land vertoevende menschen geïnterneerd. Het toezicht wordt door de rijkspolitie uitgeoefend.
Reacties: 0

Bron: Leeuwarder Nieuwsblad 2-12-1938

Reacties: 0
Steunactie voor Joodsche vluchtelingen
Bron: Leeuwarder Nieuwsblad 2 december 1938
Hallum, 1 Dec. Een steunactie voor Joodsche vluchtelingen, begonnen voor het bekend worden van de Nationale collecte, welke zaterdag alhier wordt gehouden door de diverse jeugdvereenigingen, had tot resultaat dat, dat door bemiddeling van ds. Hoekema een bedrag van f 254, bijeengebracht door leden en belangstellenden der Doopsgezinde gemeente, kon worden verzonden aan het Protestantsch comité.
Reacties: 0

Bron: Leeuwarder Nieuwsblad 2-12-1938

Reacties: 0
Geen ziekenauto voor gewond negerkind
Bron: Het Vrije Volk, 18-12-1958
Ook dit is 'apartheid'. Een jongen van zeven jaar werd in Johannesburg aangereden door een auto. Met een ernstige hoofdwond lag het kind op straat. Zijn vader bedekte hem met een deken en riep om hulp. Vlakbij was een politieagent bezig de remsporen op te meten. Hij had het te druk om hulp te halen.
Reacties: 0
Afscheid van Friesland.
Bron: Het Vrije Volk 18 december 1958
Zestig kinderen uit de Westduitse vluchtelingenkampen, die tien weken hebben gelogeerd bij pleegouders in Friesland, zijn woensdagmorgen om kwart over acht weer vertrokken.
Reacties: 0

Bron: Leeuwarder Nieuwsblad 13-12-1938

Reacties: 0
 
Abonneren
Reageren
Colofon
Archief

Helft Deinumer vierling naar huis
Bron: Het Vrije Volk 24 december 1958
Twee van de Deinumer vierling zijn dinsdagmorgen naar huis gegaan. Vijftien weken na hun geboorte, op 5 september, droeg het breed lachende ouderpaar Sale en Jannie Lautenbach de helft van hun kinderschat over de drempel van het postkantoor, het ouderlijk huis van mevrouw Lautenbach, in het hart van het dorp.

Reacties: 0
Spaansche Griep minst in Friesland
Bron: Nwe. Harl. Crt. 22 december 1918
Volgens in de St.crt. gepubliceerde tabellen heeft de Spaansche Griep het minst gewoed in Friesland; de sterfte bedroeg in October 1.56 per 1000 inwoners. De sterfte was in Oct. het hoogst in Overijssel; 546 gevallen of 15.17 per 1000 inwoners. Van Juli t/m Oct. zijn in het geheele Rijk aan de ziekte gestorven 3832 personen, w.o. in Oct. alleen 3017.
Reacties: 0
Daar woont Tand
Bron: Nieuwsblad v. Friesland 4 januari 1911
Thans was het voor de derde maal, dat wij onze opwachting konden maken bij een honderdjarige. ’t Was bij Albert Gerrits Tosch, te Drachten, wiens eeuw op Donderdag a.s. zal zijn volgeteld. Aan de Dwarsvaart, niet ver van de Hoogebrug, daar woont deze hoogbejaarde nu reeds meer dan twintig jaren bij zijne dochter, de weduwe P. de Jong. Een oude boerenwoning, een der oudste woningen van Drachten, werd het ons genoemd. Daar woont Tand, zei ons een vrouw, die Hollandsch wilde spreken en in de gauwigheid ook den naam van den honderdjarige verhollandschte. Dat doen er meer

Reacties: 0
Glas-in-beton-kunst
Bron: Het Vrije Volk, dec. 1958
Dit werkstuk van glas-in-beton van de Leeuwarder kunstenaar Jentje Popma, het eerste werkstuk in deze materialen dat in Friesland is vervaardigd, is van vandaag af te zien in kunstzaal Van Hulsen te Leeuwarden, op de Kersttentoonstelling van werk van jonge Friese kunstenaars.

Reacties: 0
Mijnheer de Redacteur!
Bron: Nwe. Harlinger Crt. 20 december 1918
Er werd wel eens beweerd dat Harlingen in ontwikkeling, ja in alles, jaren achteraankwam bij andere plaatsen, maar dat was voor de oorlog, thans zijn wij op de hoogte, net zoo goed als andere menschen, met distributie en rantsoeneering. Een ding is er echter m.i. waar wij tegen aan sukkelen: Een Goede Omroeper! Hoe vaak hoorde ik de verzuchting: Waar is Drooge toch en hadden we Drooge nu maar! Drooge was een omroeper waar je wat aan hadt, wanneer die ging omroepen, dan kwam je te weten wat nieuws er was… Maar nu? Je hoort de bel, je ziet een man op een fiets, maar voor je erbij bent is de man verdwenen en de zegeningen van een of andere distributie, u toebereid, gaan verloren. Is dat geen haast die het doel voorbij schiet?
Uw dw. Propes
Reacties: 0
Veertien rovers gevat
Bron: Bolswardsche Crt. 6 december 1908
Dat klinkt vreemd uit ons rustig Waterland, waar men zoo zelden van dieverijen hoort. Toch was ’t hier lang niet pluis. Maar er is nu dan opruiming gehouden. Terhornster bunzingjagers vertelden me n.l. Zaterdag j.l. dat ze binnen korten tijd in deze streek niet minder dan 14 bunzings hadden gevangen. Een blijde tijding voor de kippenhouders.
Reacties: 0
Sneeker dialect
Bron: Nwe. Harl. Crt. 29 december 1918
Een tuut
Is een geluud
Werbij de ien sien snuut
Op de ander sienes sluut
Reacties: 0
Bij gebrek aan plaatsruimte
Bron: Nwsbl. v. Fr. 18 december 1928
Bij gebrek aan plaatsruimte heeft men in Leeuwarden een veemarkt met verdiepingen gebouwd. Dit nieuwe marktgebouw is onder veel belangstellling in gebruik genomen.

Reacties: 0
Twee bejaarde broers
Bron: Nwsbl. v. Fr. 18 december 1928
't Is nu ruim twee jaar geleden, dat in ons blad een foto werd opgenomen van de gebroeders Durk en Johannes de Vries te Rijs met hun zuster, alle drie oudjes van
over de negentig jaar.De jongste van het drietal, de zuster, is sedert overleden, maar de beide broers, Durk en Johannes, leven nog. Op 21 Dec.
a.s. hoopt de eerste zijn 99sten verjaardag te beleven. Zijn broer Johannes is nu 95 jaar. We hebben de beide oudjes in hun woning onder Rijs een bezoek gebracht om eens een
praatje met hen te houden. Dat ging niet best, voor zoover het den oudste, Durk, betreft. Want deze ligt nu al maanden lang te bed in zijn ijzeren ledikant voor het raam.
Reacties: 0
Geef niets aan de Nederlanders
Bron: Nwe. Harlinger Crt. 8 december 1918
Een correspondent van de Daily Express, die een blauwe maandag in ons land is, seint o.a. aan zijn blad: De Nederlanders lijden geen gebrek, en de 100.000 ton levensmiddelen, die Amerika zal leveren, dienen opgehouden te worden. Zij zullen anders toch in hoofdzaak aan de Duitschers verkocht worden. Er zijn in Nederland ongetwijfeld enkele arme menschen, die moeten scharrelen om eten te krijgen, maar van gebrek is geen sprake. Het geschreeuw erover dient alleen om voorraden van buiten te krijgen en die met groote winst aan Duitschland te verkopen. Zie zoo - dat weten we weer! 't Is maar gelukkig dat zo nu en dan zoo’n buitenlandsche correspondent ons eens komt vertellen, hoe goed we ’t hier hebben. Anders konden we ’t wel eens niet weten!
Reacties: 0
Eerste reclamefilmpje in Fries dialoog
Bron: Heerenveense Koerier 22 december 1948
De N.V. Verkoopkantoor van Honig’s artikelen te Koog aan de Zaan heeft weer een nieuwe poppenfilm laten vervaardigen “Honig’s ideaal”. Evenals een vorig- ook uitstekend- propagandafilmpje is ook dit weer door Joop Goesink in technicolor uitgevoerd. “Honig’s ideaal” is een amusante weergave van de zorg die aan de fabriek besteed wordt om een waardevol product te kunnen vervaardigen. Gisteren werd in de Leeuwarder Bioscoop voor enkele genodigden dit kleurenfilmpje vertoond, niet alleen met Nederlandse tekst, doch ook met in het Fries gesproken dialoog. Het was even een openbaring de wonderlijke poppen Fries te horen spreken! Dit is het eerste reclamefilmpje in de Friese taal
Reacties: 0

Bron: Leeuwarder Nieuwsblad 3-12-1938

Reacties: 0
Vrouw mag niet veel
Bron: Bolswardsche Crt. 6 december 1908
In “de Doele” hield Maandagavond de vereeniging voor vrouwenkiesrecht eene vergadering. Een van de sprekers was Mej. C.S. Groot, Presidente der afdeeling Hoorn. Spr. toonde met aanhalingen uit ’t B.W. hoe weinig de Nederlandsche vrouwen mogen:
Een vrouw mag niet als getuige optreden bij de voltrekking van een huwelijk, de getrouwde vrouw mag geen volkomen rechtsgeldige overeenkomsten treffen, mag geen erfenissen, geen legaten aanvaarden, mag niet vrijelijk over haar eigen vermogen beschikken, mag daarvan niets te leen geven, geen schenkingen doen, tenzij bij testament. Zonder huwelijkse voorwaarden moet de getrouwde vrouw met leede ogen toezien dat haar kwaadwillige man beslag legt op haar pensioen, op haar salaris, dat hij haar zuur verdiende penningen in ontvangst neemt en in de kroeg verteert. Een der grootste onbillijkheden tegenover de vrouwen en niet minder tegenover buitenechtelijke kinderen ligt bovendien in de volgende artikelen van het Burgerl. Wetb.: Het onderzoek naar het vaderschap is verboden. Het onderzoek, wie moeder van het kind is, wordt toegelaten.
Reacties: 0
Bloedarmoede tast Friese dorpjes aan: Friesland is de kraamkamer van ’t westen…
Bron: Het Vrije Volk 11 december 1958
De dominee van het kleine Friese dorp wachtte even en zei toen op een toon alsof hij iets ging onthullen dat hij liever geheim had gehouden.
Reacties: 0
Friesland: "Wij bungelen er maar bij".
Bron: Vrije Volk 11 december 1958
In vergaderingen van de Friese staten hebben de leden dinsdag de alarmklok geluid. De heer Klok (arb.) sprak van een crisis, zoals Friesland nog nooit eerder heeft beleefd. Friesland is zo langzamerhand de armste provincie van Nederland concludeerde de heer Bergsma (c.h.) en de heer Falkena (v.v.d.) stelde vast dat het noorden aan de rest van Nederland bungelt. De oorzaak van deze op sombere toon gehouden algemene beschouwingen waren de nog steeds onopgeloste problemen van de structurele werkloosheid, de ruilverkaveling, de inpoldering van de Lauwerszee, de concentratie van de waterschappen en de industrialisatie.
Reacties: 0
CORK tekent binnenvettertjes
Bron: Het Vrije Volk, 20-12-1958
Cartoonisten zijn eigenlijk gelukkige mensen. Want wat, zogezegd, met geen pen valt te beschrijven, zetten zij in enkele lijntjes op papier. Neem nu bijvoorbeeld die CORK. Dat is géén Engelsman, maar een jonge Friese onderwijzer uit Oudeschoot bij Heerenveen. Hij heet Cor Hoekstra, leert de jeugd op de openbare school in Oranjewoud het abc en zit in zijn vrije tijd cartoons te tekenen.

Reacties: 0
Dagboeken onthuld in 2018
Bron: Het Vrije Volk 13 december 1958
Over zestig jaar. Een Engelsman, die bij het uitbreken van de tweede wereldoorlog veel te maken had met het departement van Buitenlandse Zaken, heeft zijn dagboeken vermaakt aan het Brits Museum. Op één voorwaarde: dat zij pas over zestig jaar gelezen zullen worden. Of zij dan nog iemand zullen interesseren? De Engelsman heette Sir Henry Channon en hij heeft van 1938 tot 1941 een post op het ministerie van Buitenlandse Zaken vervuld.
Reacties: 0
Schouwburg mag geen schouwburg heten
Bron: Het Vrije Volk 15 december 1958
In Drachten, dat de laatste jaren een belangrijke industrieplaats is geworden, hinkt de beloofde ‘sociaal-culturele begeleiding’ ernstig na. Maar nu is dan toch de beloofde schouwburg aan het verrijzen. Alleen heet het gebouw geen schouwburg, maar ‘sociaal-cultureel centrum’ met het oog op bezwaren van bepaalde godsdienstige zijde tegen alles wat naar verderfelijk, wuft vermaak zou kunnen zwemen.
Reacties: 0

Bron: Leeuwarder Nieuwsblad 2-12-1938

Reacties: 0
Bij Dokkum om
Bron: Leeuwarden Nieuwsblad 1 december 1938
Gerrit Lulofs is de naam van den man, die ergens in Achtkarspelen eigenaar is van een weg voor privé gebruik. En waarvan hij voorts aan ieder de toegang ontzegt. “Er mag niks langs” zei de boerenknecht Dirk M., van Surhuisterveen, die als privilege-schender ter wille van zijn boer terechtstond. “Hij keert alles, de fietsen en de menschen, ja, de maresjees keert hij ook.” “Och kom”, zei de ambtenaar. ”Ja mynheer, - nou wy doen het nooit, maar…” Volgt een verhaal, dat bij Dokkum om gaat. Edoch, de weg was verboden per bord en mondeling, zoodat Lulofs gelijk krijgt en Dirk f4 of 4 d.h. voor zijn boer. Misschien dat zij het onderling eens kunnen worden.
Reacties: 0
Voorhistorische vondst
Bron: Leeuwarder Nieuwsblad 22 december 1938
Nabij Bakoe aan de Kaspische Zee is dezer dagen een “kerkhof” ontdekt met de beenderen en geraamten van prehistorische dieren. In een teerput, welke in de loop der eeuwen geheel verhard is, vond men de overblijfselen van mammoets, leeuwen, kameelen, hyena’s, beren en wolven. Het teer oefende vroeger blijkbaar op de dieren, die daardoor in een natuurlijke val liepen, aantrekkingskracht uit door de heldere weerspiegeling. In de loop der eeuwen sloot de massa zich boven de gestikte dieren, waardoor de lijken uitstekend bewaard bleven. Volgens Russische geleerden overstijgt deze vondst in rijkdom en wetenschappelijke waarde de ontdekking van een teerput in Californië, die belangrijke aanwijzingen op het gebied van voorhistorisch leven in Amerika.
Reacties: 0
Sneu
Bron: Bolswardsche Crt. 6 december 1908
Sneek Dinsdagavond heeft zich bij ’t tramstation alhier een voor de omstanders vermakelijk, doch voor ’t slachtoffer minder pleizierig tooneeltje afgespeeld. Twee dames uit de Lemmer, wilden n.l. in de wachtkamer de komst van hun tram afwachten, doch konden deze niet binnenkomen daar er een goederentrein voorstond. Ze liepen daar dus omheen maar moesten daarbij een heel smal paadje langs tusschen de goederentrein en de landsloot naast ’t Park, dat bovendien vreeselijk glad was. Geen wonder dan ook, dat een der dames, Mevr. S. plotseling uitgleed en in de smerige landsloot terechtkwam. Wel werd ze weer direct op ’t droge gebracht, doch ’t was treurig , zooals ze er uit zag, geheel bedekt met vuile modder. In ’t Tramstation werd ze van schoone kleren voorzien, waarop ze haar reis naar de Lemmer kon aanvaarden. ’t Was echter ’n treurig eind geweest van de Sinterklaas-Dinsdag.
Reacties: 0
Jantjemeu is niet meer
Bron: Bolswardsche Crt. 3 december 1908
Men schrijft uit Nieuwe-Schans aan de Pr.Gr. Crt.: “Jantjemeu in ’t Veen is niet meer. Gisteren is ze in den ouderdom van 106 jaar overleden. Tot verleden jaar woonde ze eenzaam en verlaten in haar hutje in ’t veen te Vosberg, ’t laatste jaar echter bij haar ook reeds bejaarde dochter.
Reacties: 0
Niet normaal
Bron: Leeuwarden Nieuwsblad 19 juili 1932
Op een van de warme zomerdagen van de vorige week werd de politie in Almelo gewaarschuwd, dat er een man gesignaleerd was, die blijkbaar krankzinnig was. De politie trok erop uit en ontmoette een jongmensch, dat gekleed was op een wijze, die het vermoeden wekte, dat de man niet normaal was. Hij had n.l. een zware winterjas aan, waarvan de kraag was opgezet, een dikke wintermuts waarvan de kleppen over de oren getrokken waren op, een een dikken wollen das om den hals. Hij had bovendien een paar stevige wollen handschoenen aan en een paar schaatsen over de schouders.
Reacties: 0
Een bruidsstoet door wolven overvallen
Bron: Nieuwsblad van Friesland 4 maart 1911
“De Weensche Zeit bevat een zeer sensationeel verhaal van een bruiloftsstoet, die in Russisch Azië door wolven overvallen werd.
De bruiloftsstoet, uit honderddertig personen bestaande, reed in een dertigtal sleden van het dorp Obstipoff naar Tashkent op ongeveer dertig wersten vandaar. Haast was men in de stad aangekomen, toen de paarden plotseling teekenen van schrik gaven, die spoedig ook op de deelnemers van den stoet oversloeg. Troepen van honderden hongerige wolven kwamen van alle kanten opzetten en omringden de sleden. De verschrikte reizigers verdedigden zich zoo goed zij konden, maar zij hadden geen wapenen. De een na den ander werd door de wolven verscheurd.
Toch konden eenige sleden nog aan het gevaar ontkomen. Zij werden echter achtervolgd door de uitgehongerde beesten, welke de vluchtelingen alleen op een afstand wisten te houden door lafhartig de vrouwen onder hen uit de sleden te werpen!
De eerste slede, waarin zich de jonggehuwden bevonden, werd tenslotte ook door een troep wolven overvallen. De inzittende personen eischten van den echtgenoot, dat hij zijn jonge vrouw zou opofferen. Toen hij vol verontwaardiging weigerde, werden zij beiden op den weg voor de wolven geworpen”.
Reacties: 0